Home › Biomarkers › Vitamine D (25-OH)
Mensen boven de 70 hebben 20 microgram vitamine D per dag nodig, terwijl voor iedereen een aanbevolen dagelijkse hoeveelheid van 10 microgram geldt. In je bloed wordt vitamine D gemeten als 25-hydroxyvitamine D.[1]
Op deze pagina lees je wat vitamine D (25-OH) is, wat de richtlijnen zeggen over een te lage of te hoge waarde, wat je waarde beinvloedt en welke waarden je er het beste naast legt.
Ook wel: 25-hydroxyvitamine D. Bij het lab: VD3.
Vitamine D is een vetoplosbare vitamine. Het is een van de weinige vitamines die het lichaam zelf kan maken: onder invloed van zonlicht wordt vitamine D in de huid gevormd. Daarnaast krijg je vitamine D binnen via je eten.[1]
In de lever wordt vitamine D omgezet in 25-hydroxyvitamine D, kortweg 25-OH. Deze vorm is zelf niet actief in het lichaam, maar wordt bij bloedafname wel gebruikt om te bepalen of er een tekort aan vitamine D is. In de nieren wordt 25-hydroxyvitamine D daarna omgezet in 1,25-dihydroxyvitamine D, de actieve vorm.[1]
In ons eten komt vitamine D voor in twee vormen: ergocalciferol (vitamine D2) en cholecalciferol (vitamine D3). Vitamine D2 wordt gevormd in bepaalde paddenstoelen en schimmels, vitamine D3 in de huid van mensen en dieren. Beide vormen zijn actief, al heeft vitamine D3 een iets sterkere werking.[1]
Vitamine D zorgt ervoor dat calcium en fosfor uit je eten goed worden opgenomen en worden vastgelegd in de botten en tanden tijdens de groei. Zo zorgt vitamine D voor stevige botten en tanden.[1]
Vitamine D is nodig om verlies van kalk uit de botten zoveel mogelijk te beperken, en zo het risico op een aandoening van de botten op latere leeftijd te verminderen. Daarnaast speelt vitamine D een belangrijke rol bij het in stand houden van een goede spierfunctie en is het van belang voor een goede werking van het immuunsysteem.[1]
Niet alles is aangetoond. Dat een vitamine D-supplement het risico op veelvoorkomende aandoeningen van de luchtwegen verlaagt, is nog onvoldoende aangetoond.[1]
Richtlijnen over vitamine D zijn in beweging. Op de klinische richtlijn van de Endocrine Society over een tekort aan vitamine D verscheen in 2024 een correctie in het Journal of Clinical Endocrinology and Metabolism.[3]
Labplusarts, het laboratorium waarmee BioProfile werkt, houdt voor vitamine D (25-OH) een referentiewaarde aan van 50 tot 150 nmol/l. Een waarde tussen die grenzen noemt het lab normaal.[4]
| Waarde | Wat het lab erover zegt | Voor wie |
|---|---|---|
| 50 tot 150 nmol/l[4] | Het lab noemt een waarde tussen deze grenzen normaal | Iedereen bij wie Labplusarts deze waarde bepaalt |
Referentiewaarde van Labplusarts, het laboratorium waarmee BioProfile werkt, voor vitamine D (25-OH) (VD3). Lijst van 24 september 2026.[4]
Een lage waarde kan wijzen op een tekort aan vitamine D, want 25-hydroxyvitamine D wordt bij bloedafname juist gebruikt om dat te bepalen. Zonlicht is de belangrijkste bron, en in de wintermaanden staat de zon in Nederland te laag om vitamine D aan te maken. Voor jonge kinderen, ouderen, zwangeren, mensen met een donkere huidskleur en mensen die weinig buiten komen geldt het advies om een vitamine D-supplement te nemen.[1]
Ook aan de bovenkant is er een grens. Voor producten waaraan in Nederland vitamine D wordt toegevoegd geldt een maximum van 4,5 microgram per 100 kilocalorieen, zodat de inname niet te hoog wordt. Voor een supplement houdt het Voedingscentrum de aanbevolen dagelijkse hoeveelheid van 10 microgram per dag aan.[1]
BioProfile werkt aan eigen zones per waarde, van risico tot optimaal. Een arts beoordeelt die zones voordat ze in je uitslag verschijnen.
Het grootste deel van de vitamine D maak je zelf aan in de huid, onder invloed van zonlicht. Het advies is om van maart tot en met oktober elke dag tussen 11.00 en 15.00 uur een kwartier tot een half uur buiten te zijn, met een onbedekt gezicht en onbedekte handen. In de wintermaanden staat de zon in Nederland te laag om vitamine D aan te maken, en gebruik je de voorraad die je hebt aangelegd.[1]
Vitamine D zit van nature in vette vis, zoals haring en zalm. Vlees en eieren bevatten ook vitamine D, maar minder dan vette vis. In Nederland wordt vitamine D toegevoegd aan halvarine, margarine en bak- en braadproducten, maar niet aan olie. Een stukje forel van 100 gram levert 9,4 microgram en een gekookt ei van 50 gram 0,9 microgram.[1]
Vitamine D wordt in de darm het beste opgenomen als er ook vet of olie aanwezig is. De gemiddelde opname van vitamine D uit de voeding wordt geschat op 80%. Het lichaam kan vitamine D opslaan in vetweefsel en in organen, zoals de lever.[1]
Laat je meer huid onbedekt, dan maak je sneller vitamine D aan, en blijf je langer buiten, dan maakt je huid ook meer aan. Voor jonge kinderen, ouderen, zwangeren, mensen met een donkere huidskleur en mensen die weinig buiten komen geldt het advies om een vitamine D-supplement te nemen.[1]
Vitamine D (25-OH) zit in alle vijf de pakketten, van BioProfile 31 tot BioProfile 150.[5]
De BioProfile-redactie schreef deze pagina op 1 oktober 2026 uit de bronnen hieronder, die we op 1 oktober 2026 hebben gelezen. Elk getal op deze pagina staat in een van die bronnen, met het nummer van die bron erbij. Een deskundige controleert deze pagina nog; na die controle staan de naam van die deskundige en de datum van de controle bovenaan. Deze pagina geeft uitleg en geen diagnose. Bespreek een afwijkende waarde met je huisarts.
